Otizmli Sessiz Bireylerde Beklenmedik Okuryazarlık Becerileri

Otizmli bireylerin yaklaşık üçte biri konuşarak iletişim kuramamaktadır ve çoğuna etkili bir alternatif sunulmamıştır. Ancak, yeni bir çalışma, bu bireylerin çoğunun okuyup yazabildiğini ileri sürerek, kendilerini yazı yoluyla ifade etmeyi öğretme olasılığını artırmaktadır.

Konuşamayan birçok otizmli birey ne bildiklerini ne de düşündüklerini başkalarına söyleyemez. Sonuç olarak, istedikleri okullara gidemeyebilir, arkadaşlarıyla duygularını paylaşamayabilir veya sevdikleri işleri güvence altına alamayabilir. Onlara konuşmak yerine bir bilgisayar veya tablet üzerinde yazmayı öğretmek mümkün olabilir. Ancak önce, nasıl yazıldığını bilmeleri gerekmektedir. Bazı insanlar, konuşamayan otizmli bireylerin yazmayı öğrenebileceğinden şüphe duyar.

Onların öğrenip öğrenemediğini belirlemek için bir çalışma yapıldı. Araştırmacılar, az ya da hiç konuşmayan 31 genç ve yetişkin otizmli bireyi test ettiler. Onlar, iPad üzerinde yanıp sönen harflere dokunmaları gereken bir oyun oynadılar. Oynadıktan sonra, araştırmacılar harflere ne kadar hızlı dokunduklarını gözlemlediler. Yazmayı bilen insanların yaptığı üç şeyi yaptılar. İlk olarak, anlamsız kelimeler yerine anlamlı kelimeler oluşturduğunda yanıp sönen harflere daha hızlı dokundular. İkincisi, genellikle birlikte giden harflere, olmayanlara göre daha hızlı dokundular. Bu, bazı yazım kurallarını bildiklerini gösterir. Üçüncüsü, yeni bir kelimenin ilk harfine dokunmadan önce durakladılar. Bu, bir kelimenin nerede bittiğini ve diğerinin nerede başladığını bildiklerini gösterir. Bu sonuçlar, konuşamayan birçok otizmli bireyin yazmayı öğrenebileceğini gösteriyor. Doğru fırsatlar sunulursa, öğrenebilirler.

Neden Bazı Otizmliler Konuşamaz?

Bazı çocuklar, beyinlerinin duydukları kelimeleri nasıl yorumladığını kapsayan işitsel işlemleme konusunda sorunlar yaşayabilirler. Diğerleri ise kelimeleri oluşturmak için gereken motor becerilerde zorluk yaşayabilirler. Örneğin, apraksi, insanların konuşma sırasında kullanılan ağız ve dil hareketlerini planlama ve koordine etme yeteneklerini etkiler.

Otizimli Sessiz Bireyler Nasıl İletişim Kurar?

İşaret dili veya sembollerle işaret sistemi olan Makaton, alkışlama, göz kırpma, işaret etme ve diğer motor hareketler. Sesler—örneğin, mutlu olduklarında bağırabilir veya stresliyken mırıldanabilirler. Dokunma—örneğin, birine sevgi göstermek için yüzüne dokunabilirler.

Otizmli Sessiz Bireyler Okuma Bilebilir mi?

Tamamlayıcı iletişim kullanarak cümleler kurabilirler. Birçok kişi, sessiz çocukların okumayı öğrenemeyeceğini yanlış bir şekilde varsayar. Ama bu kesinlikle doğru değil!

Otizmli Sessiz Bireyler Konuşmayı Öğrenebilir mi?

Bazıları, yaşıtlarına göre daha geç dil ve iletişim becerileri geliştirebilir ve bazıları dili farklı bir sırayla geliştirebilir. Bazı otizmli çocuklar, konuşma dilini tipik bir şekilde geliştirebilir ancak sosyal iletişim veya akıcılık gibi diğer iletişim alanlarında desteğe ihtiyaç duyabilir.

Sessiz otizmli bireyler, yazılı iletişimin ifadeli bir alternatif olarak potansiyelini belirtir, yazma öğreniminin iletişim seçeneklerini artırabilecek sonuçları vurgular. Daha önce belirtilen meşhur köstebeği patlatma oyununa benzer yenilikçi bir yöntemi benimseyen araştırma ekibi, katılımcıların yazılan cümlelerdeki harf dizilerini tahmin edebildiklerini ve yazılı dilin temelini anlayabileceklerini göstermiştir. Bu bulgu, otizmli sessiz bireylerin bilişsel yetenekleri hakkındaki geleneksel varsayımlara meydan okumakta ve iletişim seçeneklerini artırmak için hedeflenen okuryazarlık eğitiminin önemini vurgulamaktadır. Bu bulgular, konuşamayan otizmli bireyler için eğitsel ve destek stratejilerinin yeniden değerlendirilmesi gerektiğinin altını çizmekte, toplumda daha fazla dahil edilme ve katılım yolunu açmaktadır.

Daha önce belirtildiği gibi, çalışma, otizmli sessiz bireylerin, daha önce varsayılandan çok daha yüksek bir yazılı dil anlaşılmasına sahip olduklarını ortaya çıkarmıştır. Araştırmacılar, katılımcıların harf dizilerini tahmin etme yeteneklerini ölçmek için bir tablet tabanlı oyun kullandığında, sessiz otizmli katılımcıların yarısından fazlasında okuryazarlık yeterliliklerini açığa çıkardılar.

Yazılı İletişim için Potansiyel: Sonuçlar, yazılı iletişimin otizmli sessiz bireyler için eğitim, istihdam ve sosyal fırsatlar açmak üzere keşfedilmesi gerektiğini göstermektedir. Autism dergisinde yayımlanan çalışma, konuşmayan otizmli ergenler ve yetişkinlerin yazılı dil bilgisine sahip olduğunun daha önceki tahminlerin çok ötesinde olduğunu göstermektedir. Bu bulgu, dünya genelinde pek az konuşan veya hiç konuşmayan ve sıklıkla okuryazarlık kazanamayacakları varsayılan milyonlarca otizmli insan için önemli sonuçlar taşımaktadır.

Vikram Jaswal, Virginia Üniversitesi'nde psikoloji profesörü, "Konuşamayan bir kişinin anlamadığını varsayarsak, onlar için açabileceğimiz kapıları sınırlarız - ve ne anladıklarını bulmaya çalışmayabiliriz bile." diyor.

"Çalışmamız, otizmli sessiz bireylerin dil, öğrenme ve okuryazarlık yeteneklerinin ciddi şekilde hafife alındığını gösteriyor."

Araştırmacılar, okuryazarlık hakkındaki temel bir soruyu ele aldılar: Sessiz otizmli bireylerin harfler, kelimeler ve cümlelerle etkileşim kurup kurmadığını, okuryazar ve otistik olmayan bireylerle aynı şekilde. Jaswal'ın ekibi, katılımcıların okudukça tablette görüntülenen harflere dokunmalarını gerektiren köstebeği patlatma oyununa benzer bir yöntem geliştirdiler. Bazı durumlarda, harfler, katılımcıların yüksek sesle duyduğu cümleleri gösteren dizilerde, diğer durumlarda ise anlamsız dizilerde yandı.

Doktora adayı Kaiden Stockwell ve yeni mezun Andrew Lambe'nin dahil olduğu araştırma ekibi, okuryazar bir bireyin - nasıl okuyacağını bilen ve konuşmayı yazılı forma dönüştürebilen biri - duydukları bir cümledeki sonraki harfi, o harf yanmadan önce tahmin edebileceğini varsaydılar. Dolayısıyla, anlamlı cümlelere, anlamsız dizilere göre daha hızlı yanıt vereceklerdi. Jaswal'ın ekibi, 31 sessiz otizmli katılımcıdan oluşan örnek grubunun yarısından fazlasının okuryazar bir birey gibi yanıt verdiğini buldu.

Jaswal'a göre, sonuçlar dikkat çekici çünkü katılımcıların çoğu resmi okuryazarlık eğitimi almamış olmalarına rağmen, yazılı dilin nasıl çalıştığını anlamış olan birçok kişi olduğu gösteriliyor.

Jaswal, "Toplum geleneksel olarak, konuşamayan insanların dili anlama veya okumayı veya yazmayı öğrenemeyeceğini varsaymıştır. Ancak bulgularımız, otizmli sessiz birçok bireyin temel okuryazarlık becerilerine sahip olduğunu önermektedir. Uygun eğitim ve destekle, konuşma alternatifi olarak yazılı iletişim formlarına erişim sağlamak için bu becerilerin kullanılması mümkün olabilir." diyor.

"Yazı yoluyla kendilerini ifade etmeyi öğrenmek, tarihte sessiz otizmli bireyler için reddedilen eğitsel, istihdama yönelik ve sosyal fırsatları açacaktır."

Krista Acampora, Sanat ve Bilim Fakültesi ve Lisansüstü Okulunun Dekanı, "Bu, büyük bir etki potansiyeline sahip çığır açıcı bir araştırmadır. Profesör Jaswal ve Kaiden Stockwell ve Andrew Lambe gibi üstün lisansüstü öğrencilerin fakültemizin araştırma topluluğunda bulunmasından gerçekten çok şanslıyız. Birlikte, önemli sorular soruyorlar ve keşifleri birçok kişi için hayat değiştiren sonuçlar doğuracak." dedi.